Son günlerde İran’da yaşanan gelişmeler bir kez daha göstermektedir ki savaşlar yalnızca cephelerde yaşanan askeri çatışmalardan ibaret değildir. Savaşın gerçek bedelini, kentler, kültürel miras, doğa ve en önemlisi insanlar ödemektedir. Her savaş, yaşam alanlarının parçalanması; toplumsal hafızanın, kültürel birikimin ve birlikte yaşama imkanlarının geri dönüşü zor biçimde zarar görmesi anlamına gelmektedir.
Kentler, yüzyıllar boyunca farklı kültürlerin, toplumsal ilişkilerin ve ortak üretim süreçlerinin birikimiyle oluşur. Ancak savaşlar bu birikimi kısa süre içinde yok edebilecek bir yıkım gücüne sahiptir. Tarihi yapılar, kamusal alanlar, mahalle dokuları ve kültürel miras unsurları yalnızca fiziksel varlıklar değildir; onlar toplumların hafızasıdır. Bu nedenle savaşların yol açtığı yıkım, yalnızca bugünü değil, geçmişi ve geleceği de hedef almaktadır.
Dünya genelinde yaşanan çatışmaların önemli bir bölümü, halkların ihtiyaçlarından çok güç ve çıkar mücadelelerinin sonucu olarak ortaya çıkmaktadır. Doğal kaynaklar, stratejik konumlar ve ekonomik çıkarlar etrafında şekillenen bu rekabet, kentleri ve toplumları kırılgan hale getirmekte; sivilleri ve yaşam alanlarını doğrudan etkileyen büyük insani ve mekânsal kayıplara yol açmaktadır.
Mimarlar Odası olarak biliyoruz ki mimarlık ve şehircilik yalnızca yapı üretmekten ibaret değildir; yaşamı korumak, kamusal değerleri savunmak ve kültürel mirası gelecek kuşaklara aktarmak gibi temel sorumluluklar içerir. Bu nedenle savaşların kentlere, kültürel mirasa ve yaşam alanlarına verdiği zarar karşısında sessiz kalmak mümkün değildir.
İran’da yaşanan son gelişmeler başta olmak üzere dünyanın farklı coğrafyalarında devam eden tüm çatışmaların derhal sona ermesi gerektiğini bir kez daha vurguluyoruz. Kentlerin, tarihi mirasın ve yaşam alanlarının korunması; barışın, uluslararası dayanışmanın ve halkların eşit ve onurlu bir biçimde birlikte yaşayabileceği bir dünyanın inşası için vazgeçilmezdir.
Kentleri savunmak, barışı savunmaktır.
Yaşamı savunmak, geleceği savunmaktır.
Kamuoyuna saygıyla duyurulur.
TMMOB Mimarlar Odası İzmir Şubesi 48. Dönem Yönetim Kurulu